ICAR-IIVR એ ખેતી ખર્ચ ઘટાડવા અને મર્યાદિત સંસાધનો સાથે મહત્તમ ઉત્પાદન મેળવવા માટે કલમ બનાવવાની ટેકનોલોજીનો સફળતાપૂર્વક અમલ કર્યો છે. કેન્દ્રીય કૃષિ મંત્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે સંસ્થાની મુલાકાત લીધા પછી, આ નવીનતાઓને “સ્માર્ટ ખેતીનું ભવિષ્ય” ગણાવ્યું. વૈજ્ઞાનિકોએ બે અલગ અલગ વનસ્પતિ પ્રજાતિઓને જોડીને નોંધપાત્ર સફળતા પ્રાપ્ત કરી છે:
પોમેટો (Pomato): ટામેટા અને બટાકાના છોડને એકસાથે કલમી બનાવવામાં આવે છે. લાલ ટામેટા જમીનની ઉપર ઉગે છે, જ્યારે બટાકા એક જ છોડના મૂળ પર ભૂગર્ભમાં ઉગે છે.
બ્રિમેટો (Brimato): આ તકનીકમાં એક જ છોડ પર રીંગણ અને ટામેટાં ઉગાડવાનો સમાવેશ થાય છે. તમે એક જ ડાળી પર રીંગણ અને ટામેટાં બંને મેળવી શકો છો.
ખેડૂતોને શું ફાયદો થશે?
- જમીન, પાણી અને પોષક તત્વોનો ૧૦૦% ઉપયોગ થાય છે.
- એક જ ખેતરમાંથી અને સમાન પ્રયાસથી બે પાક લેવામાં આવે છે, જેનાથી ઉત્પાદન ખર્ચ ઓછો થાય છે.
- આ ટેકનોલોજી નાના ખેડૂતો માટે ગેમ-ચેન્જર છે, જેનાથી તેઓ અડધા જગ્યામાં બમણી લણણી કરી શકે છે.
- આ ટેકનોલોજી માટીજન્ય રોગો પ્રત્યે વધુ સહિષ્ણુ છે.
કૃષિ મંત્રી તરફથી કડક સૂચનાઓ
સમીક્ષા બેઠક દરમિયાન, મંત્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે વૈજ્ઞાનિકો અને અધિકારીઓને સ્પષ્ટ સૂચનાઓ આપી હતી કે આ ટેકનોલોજી ફક્ત પ્રયોગશાળા સુધી મર્યાદિત ન રહેવી જોઈએ પરંતુ શક્ય તેટલી વહેલી તકે ખેડૂતોના ખેતરોમાં લાગુ કરવી જોઈએ.
તેમણે કહ્યું કે ખેડૂત ઉત્પાદક સંગઠનો (FPO) દ્વારા ખેડૂતોને ગુણવત્તાયુક્ત બીજ અને કલમી રોપાઓ ઉપલબ્ધ કરાવવા જોઈએ. શરૂઆતથી જ સફળતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે ખેડૂતોને આધુનિક નર્સરીઓ દ્વારા તૈયાર કરાયેલા છોડ પણ પૂરા પાડવા જોઈએ.
