વિટામિન B12 (કોબાલામિન) નર્વસ સિસ્ટમ અને લોહીમાં રક્તકણો માટે ખૂબ જ જરૂરી છે. જ્યારે શરીરમાં વિટામિન B12 ની અછત થાય છે, ત્યારે તેનો સ્વાભાવિક ઉપચાર અને આયુર્વેદિક ઉપાયો મદદરૂપ થઈ શકે છે. નીચે વિટામિન B12 માટે કેટલાક આયુર્વેદિક ઉપાયો અને ઘરગથુ નુસખાઓની માહિતી આપવામાં આવી છે:
1. ઘી (તુપ)
– ઉપાય: ઘી આયુર્વેદમાં પૌષ્ટિક ગણાય છે અને વિટામિન B12 ના સ્તર વધારવામાં મદદ કરી શકે છે.
– પ્રમાણ: દરરોજ 1-2 ચમચી ઘી તમારા આહારમાં શામેલ કરવું.
2. આમળા (Indian Gooseberry)
– ઉપાય: આમળા વિટામિન C તેમજ B12 નો સારો સ્ત્રોત છે. તે પાચનક્ષમતામાં સુધારો કરે છે અને આ પોષક તત્વો જલદી શોષવા મદદરૂપ બને છે.
– પ્રમાણ: આમળા રાસ, ચટણી અથવા મુરબ્બા દરરોજ સવારમાં ખાવું.
3. સ્પાયરુલિના (Spirulina)
– ઉપાય: સ્પાયરુલિના એ શુદ્ધ આયુર્વેદિક ખાદ્ય પદાર્થ છે, જેમાં વિટામિન B12 ની માત્રા સારી હોય છે.
– પ્રમાણ: 500mg-1g સ્પાયરુલિના પાવડર દૂધ, પાણી અથવા અન્ય પદાર્થમાં મિશ્રિત કરીને રોજ લેવાં.
4. ખમણ (Fermented Foods)
– ઉપાય: ખમણ પદાર્થો જેમ કે ઈડલી, ડોસા, અને ધોકલા વિટામિન B12 માટે શ્રેષ્ઠ સ્ત્રોત હોઈ શકે છે.
– પ્રમાણ: આ પદાર્થો તમારાં નાસ્તામાં અથવા ભોજનમાં નિયમિત શામેલ કરો.
5. મોરિંગા (Drumstick leaves)
– ઉપાય: મોરિંગાના પાનમાં વિટામિન B12 અને લોહીની ઉણપ માટે જરૂરી પોષક તત્વો હોય છે.
– પ્રમાણ: મોરિંગા પાવડર 1-2 ચમચી દહીં, દૂધ અથવા શાકભાજી માં મિશ્રિત કરીને લેવું.
6. મસૂર દાળ (Lentils)
– ઉપાય: મસૂર દાળ આયુર્વેદમાં પ્રોટીન અને વિટામિન B12 ના ઉત્તમ સ્ત્રોત તરીકે માનવામાં આવે છે.
– પ્રમાણ: દરરોજ 1-2 કપ મસૂર દાળના સૂપ અથવા શાકભાજી તરીકે આહારમાં શામેલ કરવું.
7. આદુ અને લસણ
– ઉપાય: આદુ અને લસણ પાચનતંત્રને મજબૂત બનાવે છે, જે વિટામિન B12 ને સરળતાથી શરીરમાં શોષી શકે છે.
– પ્રમાણ: આદુ અને લસણને નિયમિત ખાદ્ય પદાર્થમાં ઉમેરવું.
8. તુલસીના પાન
– ઉપાય: તુલસીના પાન વિટામિન B12 નું સ્તર સુધારવામાં મદદરૂપ થાય છે.
– પ્રમાણ: તુલસીના 5-10 પાન રોજ સવારે ખાલી પેટ ચાવીને ખાવાં.
9. ફળો અને સૂકા મેવાં
– ઉપાય: ફળો જેવા કે કેળા, સફરજન, અને સૂકા મેવાંમાં વિટામિન B12 સાથે સંબંધિત અન્ય પોષક તત્વો છે.
– પ્રમાણ: દરરોજ 1 કપ ફળો અને 1 મુઠ્ઠી સૂકા મેવાં ખાવાં.
10. મીથી ના દાણા
– ઉપાય: મીથીના દાણા આયુર્વેદમાં પ્રખ્યાત છે, અને તે વિટામિન B12 માટે પ્રાકૃતિક સ્ત્રોત છે.
– પ્રમાણ: 1 ચમચી મીથીના દાણા પાણીમાં પલાળી ને રોજ સવારે ખાવા.
11. અશ્વગંધા (Ashwagandha)
– ઉપાય: અશ્વગંધા તણાવ દૂર કરે છે અને શરીરના પોષણને સુધારે છે, જે વિટામિન B12 ના સ્તરને વધારવામાં મદદરૂપ થાય છે.
– પ્રમાણ: 500mg-1g અશ્વગંધા પાવડર દરરોજ 1-2 વખત પાણી અથવા દૂધ સાથે લેવું.
12. ઘરગથુ કાઢા (Herbal Decoctions)
– ઉપાય: તુલસી, આદુ અને મરીના કાઢા વિટામિન B12 અને અન્ય પોષક તત્વોને વધારવામાં મદદ કરે છે.
– પ્રમાણ: 1-2 કપ કાઢો દરરોજ પીવો.
નોંધ:
– જો તમે વિટામિન B12 ની ગંભીર અછતનો સામનો કરી રહ્યા હોવ, તો આયુર્વેદિક ઉપાયો અપનાવ્યા પહેલા આરોગ્ય નિષ્ણાંતનો પરામર્શ લેવું જરૂરી છે.
– વિટામિન B12 પુરવઠા માટે જરૂરીયાત મુજબ સપ્લિમેન્ટ પણ લેવામાં આવે.
ડિસ્ક્લેમર: આ લેખમાં કરવામાં આવેલા દાવાઓ ઇન્ટરનેટ પર મળેલી માહિતી પર આધારિત છે. હોટલાઇન ન્યૂઝ.ઇન તેની સત્યતા અને ચોકસાઈની જવાબદારી લેતું નથી.


