દેશના સૌથી મોટા ખાનગી ઇંધણ રિટેલર્સમાંના એક, નાયરા એનર્જીએ ગુરુવારે પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં પેટ્રોલ માટે પ્રતિ લિટર ₹5 અને ડીઝલ માટે પ્રતિ લિટર ₹3 નો વધારો કર્યો છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, વૈશ્વિક સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં તાજેતરમાં થયેલા વધારા બાદ આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા યુદ્ધને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે તેલના ભાવમાં તીવ્ર વધારો થયો છે, જેની અસર હવે સ્થાનિક બજાર પર પડી રહી છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે તેલના ભાવમાં લગભગ 50%નો વધારો થયો છે.
28 ફેબ્રુઆરીથી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે તેલના ભાવમાં લગભગ 50%નો વધારો થયો હોવાના અહેવાલ છે. દરમિયાન, ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના છૂટક ભાવ લાંબા સમયથી સ્થિર રહ્યા છે, જેના કારણે ઇંધણ માર્કેટિંગ કંપનીઓ પર ખર્ચનું દબાણ વધ્યું છે.
કંપની દેશમાં 6,966 પેટ્રોલ પંપ ચલાવે છે.
નયારા એનર્જી દેશમાં કુલ 102,075 પેટ્રોલ પંપમાંથી આશરે 6,967 પંપ ચલાવે છે. કંપનીએ હવે વધેલા ખર્ચનો કેટલોક હિસ્સો ગ્રાહકો પર નાખવાનો નિર્ણય લીધો છે. જોકે, આ મુદ્દે કંપની તરફથી હજુ સુધી સત્તાવાર પ્રતિભાવ જાહેર કરવામાં આવ્યો નથી.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, રશિયાની રોઝનેફ્ટની માલિકીની નયારાએ પેટ્રોલના ભાવમાં પ્રતિ લિટર ₹5 અને ડીઝલના ભાવમાં પ્રતિ લિટર ₹3નો વધારો કર્યો છે, પરંતુ રાજ્ય પ્રમાણે વધારાનો અસરકારક દર બદલાય છે, જે સ્થાનિક કર જેમ કે વેટ પર આધાર રાખે છે. કેટલાક સ્થળોએ, પેટ્રોલના ભાવ પ્રતિ લિટર ₹5.30 સુધી વધ્યા છે.
અન્ય કંપનીઓની શું સ્થિતિ છે?
રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ અને બીપીના સંયુક્ત સાહસ, જિયો-બીપીએ પેટ્રોલ અને ડીઝલના વેચાણમાં નુકસાન સહન કરવા છતાં હજુ સુધી ભાવમાં કોઈ ફેરફાર કર્યો નથી. દરમિયાન, સરકારી માલિકીની તેલ કંપનીઓ ઇન્ડિયન ઓઇલ, ભારત પેટ્રોલિયમ અને હિન્દુસ્તાન પેટ્રોલિયમ, જે બજારના આશરે 90 ટકા હિસ્સો નિયંત્રિત કરે છે, તેમણે એપ્રિલ 2022 થી સ્થિર છૂટક ભાવ જાળવી રાખ્યા છે.
ખાનગી કંપનીઓ માટે કોઈ સરકારી સમર્થન નથી
સૂત્રો કહે છે કે ખાનગી કંપનીઓને તેમના નુકસાનની ભરપાઈ કરવા માટે કોઈ સરકારી સમર્થન મળતું નથી, જ્યારે સરકારી કંપનીઓને ભાવ નિયંત્રિત કરવામાં ટેકો આપવામાં આવે છે. તેમના સતત વધતા નુકસાનને કારણે, ખાનગી કંપનીઓ પાસે ભાવ વધારવા સિવાય મર્યાદિત વિકલ્પો છે.
પ્રીમિયમ પેટ્રોલના ભાવ વધુ મોંઘા થયા છે
જોકે, સરકારી માલિકીની કંપનીઓએ તાજેતરમાં પ્રીમિયમ પેટ્રોલ (95 ઓક્ટેન) ના ભાવમાં પ્રતિ લિટર ₹2 અને ઔદ્યોગિક ઉપયોગ માટે બલ્ક ડીઝલના ભાવમાં આશરે ₹22 પ્રતિ લિટરનો વધારો કર્યો છે. દિલ્હીમાં પ્રીમિયમ પેટ્રોલ ₹99.89 થી વધીને ₹101.89 પ્રતિ લિટર થયું છે, જ્યારે બલ્ક ડીઝલ ₹87.67 થી વધીને ₹109.59 પ્રતિ લિટર થયું છે. આમ છતાં, નિયમિત પેટ્રોલ (₹94.77) અને ડીઝલ (₹87.67) ના ભાવ યથાવત રહ્યા છે.
ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધઘટ
આ મહિનાની શરૂઆતમાં ઇરાન સાથે યુદ્ધ વધતાં આંતરરાષ્ટ્રીય તેલના ભાવ પ્રતિ બેરલ US$119 સુધી પહોંચી ગયા હતા, પરંતુ પાછળથી તે ઘટીને પ્રતિ બેરલ US$100 ની આસપાસ થઈ ગયા.
ભારત ક્રૂડ ઓઇલનો 88% આયાત કરે છે
દિલ્હીમાં નિયમિત પેટ્રોલનો ભાવ પ્રતિ લિટર ₹94.77 છે, જ્યારે તે જ ગ્રેડના ડીઝલનો ભાવ પ્રતિ લિટર ₹87.67 છે. ભારત તેની ક્રૂડ ઓઇલની જરૂરિયાતનો લગભગ 88 ટકા આયાત કરે છે, જેનો મોટો ભાગ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ દ્વારા આવે છે. પ્રદેશમાં વધતા તણાવ અને શિપિંગમાં વિક્ષેપોને કારણે પુરવઠાની અનિશ્ચિતતા યથાવત રહે છે. સરકારનું કહેવું છે કે પેટ્રોલ અને ડીઝલ નિયંત્રણમુક્ત ઉત્પાદનો છે અને તેલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ પાસે તેમના ભાવ નક્કી કરવાનો અધિકાર છે. તેથી, વૈશ્વિક ભાવો અને ભૂ-રાજકીય પરિસ્થિતિઓના આધારે ઇંધણના ભાવમાં વધુ ફેરફાર થઈ શકે છે.
