તેમના વિદાય ભાષણમાં, બાંગ્લાદેશની કાર્યકારી સરકારના વડા, મુહમ્મદ યુનુસે દાવો કર્યો હતો કે તેમના 18 મહિનાના કાર્યકાળે દેશની વિદેશ નીતિને એક નવી દિશા આપી છે. તેમણે કહ્યું કે બાંગ્લાદેશ હવે સૂચનાઓનું પાલન કરતો આધીન દેશ નથી, પરંતુ એક આત્મવિશ્વાસુ રાષ્ટ્ર બની ગયું છે જે તેના રાષ્ટ્રીય હિતોનું રક્ષણ કરે છે.
યુનુસે પોતાના ટેલિવિઝન સંબોધનમાં કહ્યું કે આજનું બાંગ્લાદેશ સાર્વભૌમત્વ, રાષ્ટ્રીય હિત અને ગૌરવનું રક્ષણ કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે. તેમણે ભાર મૂક્યો કે તેમની સરકારે આ ત્રણ મૂળભૂત સ્તંભોને ફરીથી જીવંત કર્યા છે. “હું બધા નાગરિકોને અપીલ કરું છું, પછી ભલે તે કોઈ પણ પક્ષ, ધર્મ, સંપ્રદાય, જાતિ કે લિંગ હોય, ન્યાયી, માનવીય અને લોકશાહી બાંગ્લાદેશ બનાવવા માટે સંઘર્ષ ચાલુ રાખે. હું આ આશા સાથે જઈ રહ્યો છું,” યુનુસે પોતાના સંબોધનમાં કહ્યું. તેમણે કહ્યું કે દેશની ભૌગોલિક સ્થિતિ સમગ્ર દક્ષિણ એશિયાઈ ક્ષેત્રમાં વિશાળ આર્થિક તકો ઊભી કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.
સેવન સિસ્ટર્સ
યુનુસે બાંગ્લાદેશના ખુલ્લા દરિયાઈ ક્ષેત્રને એક વ્યૂહાત્મક સંપત્તિ ગણાવતા કહ્યું કે તે વૈશ્વિક અર્થતંત્રનું પ્રવેશદ્વાર છે. તેમણે નેપાળ, ભૂતાન અને ઉત્તરપૂર્વ ભારત (જેને સેવન સિસ્ટર્સ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) સાથે વ્યાપક પ્રાદેશિક સહયોગની સંભાવના પર પણ ભાર મૂક્યો. યુનુસે જણાવ્યું કે અમારું ખુલ્લું દરિયાઈ ક્ષેત્ર ફક્ત ભૌગોલિક સીમા નથી, પરંતુ વૈશ્વિક અર્થતંત્રનું પ્રવેશદ્વાર છે. તેમના મતે, સુધારેલ કનેક્ટિવિટી દેશના વિકાસના આગામી તબક્કામાં કેન્દ્રિય ભૂમિકા ભજવશે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું કે તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન, લગભગ 130 નવા કાયદા ઘડવામાં આવ્યા, ઘણા કાયદાઓમાં સુધારો કરવામાં આવ્યો અને 600 એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર જારી કરવામાં આવ્યા, જેમાંથી મોટાભાગના અમલમાં મૂકવામાં આવ્યા. દિવસની શરૂઆતમાં, તેમણે વરિષ્ઠ અમલદારો સાથે મુલાકાત કરી અને તેમના કાર્યાલયના અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓ સાથે ઔપચારિક ફોટો સેશનમાં ભાગ લીધો.
ભારત-બાંગ્લાદેશ સંબંધોમાં તણાવ
યુનુસના કાર્યકાળમાં ભારત સાથેના સંબંધોમાં ઠંડી જોવા મળી. ભારતે બાંગ્લાદેશમાં લઘુમતીઓ, ખાસ કરીને હિન્દુ સમુદાય પરના હુમલાઓ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. વિશ્લેષકો માને છે કે રાજકીય મતભેદોએ વેપાર અને આર્થિક સહયોગને પણ અસર કરી. કેટલાક વિદેશી નિષ્ણાતોએ જણાવ્યું હતું કે યુનુસના નેતૃત્વ હેઠળ, બાંગ્લાદેશે મર્યાદિત વિદેશ નીતિ લાભો હાંસલ કર્યા, જ્યારે પાકિસ્તાન સાથેના સંબંધોમાં અચાનક સકારાત્મક પરિવર્તનને દેશમાં સરળતાથી સ્વીકારવામાં આવ્યું ન હતું. રાજકીય અને સુરક્ષા વિશ્લેષકો માને છે કે યુનુસ સરકારે પહેલાથી જ ધ્રુવીકરણ પામેલા રાજકીય વાતાવરણને વધુ જટિલ બનાવ્યું.
આજે નવી સરકાર શપથ લેશે
યુનુસનો કાર્યકાળ ઓગસ્ટ 2024 માં શરૂ થયો હતો, અને સામાન્ય ચૂંટણીઓ પછી નવી સરકાર શપથ લેશે. બાંગ્લાદેશ નેશનલિસ્ટ પાર્ટી (BNP) એ 12 ફેબ્રુઆરીની સામાન્ય ચૂંટણીમાં બે તૃતીયાંશ બહુમતી મેળવી, 297 માંથી 209 બેઠકો જીતી. પાર્ટીના નેતા તારિક રહેમાનના નેતૃત્વમાં નવી સરકાર મંગળવારે શપથ લેશે.
