અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે થયેલા કામચલાઉ યુદ્ધવિરામ અંગે મૂંઝવણ ઊભી થઈ છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે થયેલા યુદ્ધવિરામ કરાર અંગે મોટો વિવાદ ઉભો થયો છે. અમેરિકાના ઉપપ્રમુખ જેડી વાન્સે પાકિસ્તાની વડા પ્રધાન શેહબાઝ શરીફના નિવેદનનું સીધું ખંડન કર્યું છે. વાન્સે સ્પષ્ટપણે કહ્યું હતું કે લેબનોન યુદ્ધવિરામમાં સામેલ નથી, જ્યારે શેહબાઝ શરીફે તેમના જાહેર નિવેદનમાં દાવો કર્યો હતો કે યુદ્ધવિરામ લેબનોન સહિત દરેક જગ્યાએ લાગુ થશે.
હકીકતમાં, મંગળવારે, પાકિસ્તાની વડા પ્રધાન શેહબાઝ શરીફે ઉત્સાહપૂર્વક જાહેરાત કરી હતી કે પાકિસ્તાનના મધ્યસ્થી પ્રયાસો સફળ રહ્યા છે અને યુદ્ધવિરામ લેબનોન સુધી પણ લાગુ થશે. તેમણે આને એક મોટી રાજદ્વારી જીત તરીકે રજૂ કરી હતી. શરીફે તો ત્યાં સુધી કહ્યું હતું કે 10 એપ્રિલે ઈસ્લામાબાદમાં યોજાનારી વાટાઘાટો દરમિયાન આ બધા પાસાઓને અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવશે. જો કે, તેમના આ દાવાએ આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર મૂંઝવણ ઊભી કરી હતી, કારણ કે યુદ્ધવિરામ અંગે ઇઝરાયલ અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ દ્વારા જારી કરાયેલા નિવેદનો સંપૂર્ણપણે અલગ છે.
દરમિયાન, મંગળવારે, પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન શેહબાઝ શરીફે ‘X’ (અગાઉ ટ્વિટર) પર એક સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ દ્વારા એક નિવેદન બહાર પાડ્યું, જેમાં જાહેર કર્યું: “મને જાહેરાત કરતા આનંદ થાય છે કે ઇસ્લામિક રિપબ્લિક ઓફ ઈરાન અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ઑફ અમેરિકા – તેમના સાથીઓ સાથે – લેબનોન અને અન્ય સ્થળો સહિત, દરેક જગ્યાએ તાત્કાલિક યુદ્ધવિરામ માટે સંમત થયા છે. આ તાત્કાલિક અમલમાં આવશે.”
આ પોસ્ટમાં, શરીફે જેડી વાન્સને પણ ટેગ કર્યા. ઈરાની વિદેશ પ્રધાન અને ઈરાની સંસદના સ્પીકરે પણ આ નિવેદન શેર કર્યું, જેમાં લેબનોનને યુદ્ધવિરામનો લાભાર્થી તરીકે ઓળખવામાં આવી.
જોકે, વાન્સે આ દાવાને સ્પષ્ટપણે નકારી કાઢ્યો છે. વાન્સના મતે, લેબનોન ક્યારેય આ કરારનો પક્ષ નહોતો.
‘અમે કોઈ વચન આપ્યું નથી’
હવે, બુધવારે, યુ.એસ.ના ઉપરાષ્ટ્રપતિ જે.ડી. વાન્સે શાહબાઝ શરીફના નિવેદનનું સીધું ખંડન કર્યું છે. બુધવારે હંગેરીના બુડાપેસ્ટમાં મીડિયા સાથે વાત કરતા, વાન્સે કહ્યું, “મારું માનવું છે કે આ એક વાજબી ગેરસમજથી ઉદ્ભવ્યું છે. ઈરાનીઓ માનતા હતા કે લેબનોન પણ યુદ્ધવિરામમાં સામેલ છે, પરંતુ એવું નહોતું. અમે ક્યારેય આવું વચન આપ્યું ન હતું. અમે ક્યારેય સંકેત પણ આપ્યો ન હતો કે આવું થશે.”
વાન્સે વધુમાં ઉમેર્યું કે યુદ્ધવિરામ મુખ્યત્વે ઈરાન અને યુએસ સાથીઓ – ઇઝરાયલ અને આરબ ગલ્ફ રાષ્ટ્રો પર કેન્દ્રિત છે. તેમણે નોંધ્યું કે ઇઝરાયલી નેતૃત્વએ લેબનોનમાં થોડી સંયમ રાખવાની ઓફર કરી છે; જોકે, આ યુદ્ધવિરામનો ભાગ નથી, પરંતુ વાટાઘાટોની સફળતાને સરળ બનાવવાનો પ્રયાસ છે.
‘પ્રચાર ફેલાવવામાં આવી રહ્યો છે’
વધુમાં, વેન્સે ઘણા વ્યક્તિઓ પર પ્રચારમાં સામેલ હોવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે, ચાલી રહેલા ચર્ચા વચ્ચે, ઘણા લોકો ભ્રામક વાણીકલાનો આશરો લઈ રહ્યા છે અને પોતાના પ્રચારને આગળ ધપાવી રહ્યા છે.
યુદ્ધવિરામની શરતો અંગે મૂંઝવણ
દરમિયાન, જેડી વાન્સના નિવેદનથી હવે પાકિસ્તાનના મધ્યસ્થી પ્રયાસો અંગે પ્રશ્નો ઉભા થયા છે. કેટલાક નિષ્ણાતો દલીલ કરે છે કે શેહબાઝ શરીફનું નિવેદન યુદ્ધવિરામની વાસ્તવિક શરતો સાથે સુસંગત નથી, જેના કારણે યુદ્ધવિરામની શરતોની આસપાસની મૂંઝવણ વધુ વધી છે. એ નોંધનીય છે કે ઇઝરાયલી સૈન્ય લેબનોનમાં હુમલાઓ કરવાનું ચાલુ રાખે છે – જે કાર્યવાહીને ઈરાને યુદ્ધવિરામનું ઉલ્લંઘન ગણાવ્યું છે – જ્યારે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને ઇઝરાયલ તેને એક અલગ મુદ્દો માને છે. આ ગેરસમજ સમગ્ર પ્રદેશમાં તણાવ વધારી શકે છે. હવે બધાની નજર શુક્રવારની બેઠક પર ટકેલી છે.
