ઇમરાન ખાનના મૃત્યુ પાછળનું સત્ય શું છે, પાકિસ્તાનના પૂર્વ વડાપ્રધાન કેમ બે વર્ષથી જેલમાં?

પાકિસ્તાનમાં રાજકીય ખળભળાટ મચી ગયો જ્યારે ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાનનું અવસાન થયું હોવાના દાવા કરવામાં આવ્યા. ઇમરાન છેલ્લા ત્રણ વર્ષથી પાકિસ્તાનની અદિયાલા જેલમાં કેદ છે. પરિવારે આરોપ લગાવ્યો કે જેલ પ્રશાસન તેમને ઇમરાનને મળવા દેતું નથી. ત્યારબાદ, પરિવારે આરોપ લગાવ્યો કે જેલમાં તેમની હત્યા કરવામાં આવી છે. પાકિસ્તાન સરકારે આ બધા દાવાઓને ફગાવી દીધા, અને કહ્યું કે ઇમરાન ખાનની હાલત સ્થિર છે અને તેઓ જેલમાં જ રહે છે. આ પછી, પરિવારનો એક જ પ્રશ્ન છે: જો તેઓ સ્વસ્થ છે, તો કોર્ટના આદેશ છતાં તેમને ઇમરાનને મળવા કેમ નથી દેવામાં આવી રહ્યા?

મૃત્યુનો દાવો કોણે અને ક્યારે કર્યો?

બુધવાર, 26 નવેમ્બરના રોજ, અફઘાનિસ્તાન ટાઇમ્સ નામના એકાઉન્ટે સોશિયલ મીડિયા પર ઇમરાન ખાનના મૃત્યુના સમાચાર શેર કર્યા. પોસ્ટમાં દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે ઇમરાન ખાનની “રહસ્યમય રીતે હત્યા” કરવામાં આવી છે અને તેમનો “શબ જેલમાંથી બહાર કાઢવામાં આવ્યો છે.” ઇમરાન ખાનના હજારો સમર્થકો અને તેમની પાર્ટી, પાકિસ્તાન તહરીક-એ-ઇન્સાફના સભ્યો અદિયાલા જેલની બહાર એકઠા થયા હતા. તેમના મૃત્યુના સમાચાર સોશિયલ મીડિયા પર ટ્રેન્ડ થવા લાગ્યા.

નોંધનીય છે કે આ પહેલી વાર નથી જ્યારે ઇમરાન ખાનના મૃત્યુના દાવા કરવામાં આવ્યા હોય. મે મહિનામાં, પાકિસ્તાન સરકારના વિદેશ મંત્રાલયના લેટરહેડ ધરાવતો એક દસ્તાવેજ વાયરલ થયો હતો, જેમાં દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે ખાનનું મૃત્યુ ન્યાયિક કસ્ટડીમાં થયું હતું અને તેમના મૃત્યુની આસપાસના સંજોગોની તપાસ કરવામાં આવી રહી છે. આ અફવા બાદ, પાકિસ્તાનના માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રાલયે એક પ્રેસ રિલીઝ જારી કરીને જણાવ્યું હતું કે આ દસ્તાવેજ “બનાવટી” હતો.

ઇમરાન ખાનના પરિવારના આરોપો શું છે?

ઇમરાન ખાનના પુત્ર, કાસિમ ખાને 27 નવેમ્બરના રોજ X પર એક પોસ્ટ પોસ્ટ કરી હતી. પોસ્ટમાં ઇમરાન ખાનનો ફોટો પણ હતો. તેની સાથે કાસિમે જણાવ્યું હતું કે અનેક કોર્ટના આદેશો છતાં ઇમરાન ખાનને મૂળભૂત અધિકારોથી વંચિત રાખવામાં આવી રહ્યા છે. તેમણે લખ્યું, “તેમની બહેનોને તેમની સાથે સંપર્ક કરવાનો ઇનકાર કરવામાં આવ્યો છે. કોઈ ફોન કોલ, કોઈ મુલાકાત અને તેમના જીવિત રહેવાના કોઈ પુરાવા નથી.” તેમણે ઉમેર્યું, “મારા ભાઈ અને મારા પિતા સાથે કોઈ સંપર્ક થયો નથી.”

કાસિમે પાકિસ્તાન સરકાર પર આરોપ લગાવતા કહ્યું, “આ સંપૂર્ણ બ્લેકઆઉટ કોઈ સુરક્ષા પ્રોટોકોલ નથી. તે તેમની સ્થિતિ છુપાવવાનો અને અમારા પરિવારને તે સુરક્ષિત છે કે નહીં તે જાણવાથી રોકવાનો ઇરાદાપૂર્વકનો પ્રયાસ છે.”

તેમણે ચેતવણી આપી હતી કે પાકિસ્તાન સરકાર તેમના પિતાની સલામતી અને આ અમાનવીય પરિસ્થિતિઓના પરિણામો માટે કાયદેસર, નૈતિક અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સંપૂર્ણપણે જવાબદાર રહેશે. તેમણે આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓને આ મામલે હસ્તક્ષેપ કરવા પણ વિનંતી કરી.

સોશિયલ મીડિયા પર ઇમરાન ખાનના મૃત્યુની અફવાઓ વચ્ચે, ઇમરાન ખાનની ત્રણ બહેનો, નૂરીન ખાન, અલીમા ખાન અને ઉઝમા ખાને આરોપ લગાવ્યો કે તેમને અદિયાલા જેલની બહાર શાંતિપૂર્ણ વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન પંજાબ પોલીસે નિર્દયતાથી માર માર્યો હતો. બહેનોનો આરોપ છે કે તેઓ ફક્ત તેમના ભાઈને મળવાની પરવાનગી માંગી રહ્યા હતા, પરંતુ પોલીસે અચાનક તેમના પર અને પીટીઆઈ સમર્થકો પર હુમલો કર્યો. તેમણે કહ્યું કે તેમને ત્રણ અઠવાડિયાથી વધુ સમયથી તેમના ભાઈને મળવાની મંજૂરી નથી.

આ મુદ્દે પીટીઆઈનું શું કહેવું છે?

ઇમરાનની પાર્ટી, પીટીઆઈ, દાવો કરી રહી છે કે ઇમરાન ખાનને જેલમાં ખરાબ સ્થિતિમાં રાખીને તેમના સ્વાસ્થ્ય સાથે ચેડા કરવામાં આવી રહ્યા છે. પાર્ટીના સભ્ય ઝુલ્ફી બુખારીએ કહ્યું કે 4 નવેમ્બરથી કોઈએ ઇમરાનને જોયો નથી. તેમણે પરિવાર અને વકીલો માટે તાત્કાલિક પ્રવેશની માંગ કરી.

અદિયાલા જેલ વહીવટીતંત્રે આ આરોપોને નકારી કાઢ્યા. અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે ઇમરાન ખાન સંપૂર્ણપણે સ્વસ્થ છે અને તેમને બીજી સુવિધામાં ખસેડવાની કોઈ યોજના નથી. જેલ વહીવટીતંત્ર અનુસાર, મુલાકાતો અટકાવવાના આરોપોનો પણ કોઈ આધાર નથી.

ધ એક્સપ્રેસ ટ્રિબ્યુન અનુસાર, પીટીઆઈના પ્રવક્તા ઝુલ્ફીકાર બુખારીએ કહ્યું કે 4 નવેમ્બરથી ઇમરાનના પરિવાર અથવા કાનૂની ટીમને તેમને મળવાની મંજૂરી નથી. તેમણે કહ્યું કે તેમની સ્થિતિ વિશે માહિતીના અભાવે તેમના સ્વાસ્થ્ય અંગે ચિંતાઓ વધારી છે. તેમણે આ મુદ્દે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે પીટીઆઈના એક પ્રતિનિધિમંડળે ગુરુવારે ફરીથી ઈમરાનને મળવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો, પરંતુ તેમને મળવા દેવામાં આવ્યા ન હતા. તેમણે વધુમાં દાવો કર્યો હતો કે જેલ મેન્યુઅલ મુજબ, ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન સાથેની સાપ્તાહિક મુલાકાત કોઈપણ કારણ વગર બંધ કરી દેવામાં આવી છે. ઝુલ્ફીકાર બુખારીના જણાવ્યા અનુસાર, લાંબા સમયથી ઈમરાન સાથે કોઈ સંપર્ક નથી, અને ખૈબર પખ્તુનખ્વાના મુખ્ય પ્રધાન સોહેલ આફ્રિદીને પણ પોલીસે તેમને મળવાની મંજૂરી આપી ન હતી.

સરકારે કહ્યું કે ઇમરાન ખાન સ્વસ્થ છે.

ઇમરાન ખાનના મૃત્યુની અફવાઓ વધુ મજબૂત બની રહી છે. સ્થાનિક અને આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયા આ બાબતે સતત અહેવાલ આપી રહ્યા છે. દરમિયાન, પાકિસ્તાની અધિકારીઓ અને તેમની પાર્ટી, પીટીઆઈએ પણ સ્પષ્ટતા કરી છે કે તેઓ જીવિત છે.

પાકિસ્તાની વડા પ્રધાનના રાજકીય બાબતોના સલાહકાર રાણા સનાઉલ્લાહે પાકિસ્તાની અખબાર ડોનને જણાવ્યું હતું કે ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન “ઠીક છે અને તેમની સાથે કંઈ ખોટું નથી.”

એઆરવાય ન્યૂઝ પર બોલતા, વડા પ્રધાનના સલાહકારે કહ્યું કે ઇમરાન ખાનની સ્થિતિ અંગે ચિંતાઓ ખોટી છે. તેમની તબિયત સારી છે અને તેમની સંભાળ રાખવામાં આવી રહી છે. ડોકટરોની એક ટીમ તેમની દવા, આહાર, સુવિધાઓ અને કસરતનું નિરીક્ષણ કરીને સાપ્તાહિક અને દૈનિક તપાસ કરે છે. તેમણે કોઈપણ ટ્રાન્સફરની અફવાઓને નકારી કાઢતા કહ્યું કે ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન અદિયાલા જેલમાં રહેશે. આવી કોઈપણ હિલચાલ પહેલાં કોર્ટને જાણ કરવી પડશે.

જીઓ ન્યૂઝ પર આપેલા ઇન્ટરવ્યુમાં, ગૃહ રાજ્યમંત્રી તલાલ ચૌધરીએ કહ્યું કે જેલ અધિકારીઓએ ઇમરાનની સ્થિતિ અંગે સ્પષ્ટતા કરી દીધી છે. આ અહેવાલો સંપૂર્ણપણે ખોટા છે અને તેમના પર વિશ્વાસ ન કરવો જોઈએ.

ઇમરાન કેટલા સમયથી જેલમાં છે?

ઈમરાન ખાન પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન રહી ચૂક્યા છે. તેમણે અગાઉ પાકિસ્તાનની ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપ વિજેતા ટીમનું નેતૃત્વ કર્યું હતું. ઓગસ્ટ 2023 માં, ઈસ્લામાબાદની એક કોર્ટે તેમને ભ્રષ્ટાચારના કેસમાં દોષિત ઠેરવ્યા હતા. તેઓ છેલ્લા બે વર્ષથી જેલમાં છે. આ ચુકાદાથી તેમને આગામી પાંચ વર્ષ સુધી કોઈપણ પદ સંભાળવા પર પણ પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો હતો. જાન્યુઆરી 2025 માં, ખાનને જમીન ભ્રષ્ટાચાર માટે 14 વર્ષની જેલની સજા ફટકારવામાં આવી હતી. તેમની પત્ની, બુશરા બીબીને પણ આ જ કેસમાં સાત વર્ષની જેલની સજા ફટકારવામાં આવી હતી. ઈમરાન ખાનને આજીવન કેદની સજા ફટકારવામાં આવી હતી, જ્યાં તેઓ 2023 થી જેલમાં છે.

ઈમરાન કયા આરોપો પર જેલમાં છે?

2023 માં, ઈમરાન ખાનને ભ્રષ્ટાચારના કેસમાં ત્રણ વર્ષની જેલની સજા ફટકારવામાં આવી હતી. ચૂંટણી પંચે ખાન પર 2018-2022 ના વડા પ્રધાન તરીકેના કાર્યકાળ દરમિયાન ભંડોળનો દુરુપયોગ કરવાનો આરોપ મૂક્યો હતો. તેમણે વિદેશી પ્રવાસો દરમિયાન મળેલી સરકારી ભેટોની ગેરકાયદેસર ખરીદી અને વેચાણ કરવા માટે તેમના અંગત ડેટાનો દુરુપયોગ કર્યો હતો, જેની કિંમત 140 મિલિયન પાકિસ્તાની રૂપિયા ($500,000) થી વધુ છે. આ ભેટોમાં સાત ઘડિયાળો હતી, જેમાંથી છ રોલેક્સ ઘડિયાળો હતી. પાકિસ્તાનના માહિતી મંત્રી દ્વારા શેર કરાયેલી યાદી મુજબ, સૌથી મોંઘી “માસ્ટર ગ્રાફ લિમિટેડ એડિશન” ઘડિયાળ હતી જેની કિંમત 85 મિલિયન પાકિસ્તાની રૂપિયા ($300,000) હતી. વડા પ્રધાન તરીકે સેવા આપતી વખતે, ઇમરાન ખાને તેમની પત્ની બુશરા બીબી અને અન્ય ઘણા પીટીઆઈ નેતાઓ સાથે મળીને અલ-કાદિર યુનિવર્સિટી પ્રોજેક્ટ ટ્રસ્ટની રચના કરી. તેનો હેતુ “ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણ” પ્રદાન કરવા માટે પંજાબના ઝેલમ જિલ્લાના સોહાવામાં અલ-કાદિર યુનિવર્સિટીની સ્થાપના કરવાનો હતો. એવો આરોપ છે કે ઇમરાન અને તેમની પત્નીએ આ યુનિવર્સિટી માટે રહેણાંક સંકુલની જમીન ગેરકાયદેસર રીતે હસ્તગત કરી હતી. તેઓએ આ હેતુ માટે પાકિસ્તાનના સૌથી ધનિક વ્યક્તિ મલિક રિયાઝને પણ ધમકી આપી હતી.