વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ સોમવારે નવી દિલ્હીમાં ભારત મંડપમ ખાતે ઇમર્જિંગ સાયન્સ, ટેક્નોલોજી અને ઇનોવેશન કોન્ક્લેવ (ESTIC)નું ઉદ્ઘાટન કર્યું. આ 1 લાખ કરોડ રૂપિયાના ભંડોળ સાથેની યોજના છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય દેશમાં ખાનગી ક્ષેત્રમાં સંશોધન અને નવીનતાને પ્રોત્સાહન આપવા માટેનું વાતાવરણ ઊભું કરવાનો રહેશે. આ દરમિયાન વડાપ્રધાને કહ્યું કે દેશના વૈજ્ઞાનિકોની ક્ષમતાઓને સુધારવા માટે 1 લાખ કરોડ રૂપિયાના ફંડનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે.
પ્રધાનમંત્રીએ ISRO અને મહિલા ક્રિકેટ ટીમને અભિનંદન પાઠવ્યા
વડાપ્રધાન મોદીએ પોતાના સંબોધનમાં કહ્યું કે ‘આજની ઘટના વિજ્ઞાન સાથે જોડાયેલી છે, પરંતુ પહેલા હું ક્રિકેટમાં ભારતની મહાન જીત વિશે વાત કરીશ. સમગ્ર ભારત તેની ક્રિકેટ ટીમની સફળતાથી ખુશ છે. આ ભારતનો પ્રથમ મહિલા વર્લ્ડ કપ છે. આ માટે હું અમારી મહિલા ક્રિકેટ ટીમને ખૂબ ખૂબ અભિનંદન આપું છું. અમને તમારા પર ગર્વ છે. આ સફળતા દેશના કરોડો યુવાનોને પ્રેરણા આપશે. આ પછી પીએમ મોદીએ પણ ઈસરોને સૌથી ભારે ઉપગ્રહ સફળતાપૂર્વક લોન્ચ કરવા બદલ અભિનંદન આપ્યા અને કહ્યું કે ‘ગઈકાલે ભારતે પણ વિજ્ઞાન અને ટેક્નોલોજીની દુનિયામાં પોતાનો ધ્વજ લહેરાવ્યો છે. ગઈકાલે, ભારતીય વૈજ્ઞાનિકોએ ભારતના સૌથી ભારે સંચાર ઉપગ્રહનું સફળતાપૂર્વક પ્રક્ષેપણ કર્યું. હું આ મિશન સાથે જોડાયેલા તમામ વૈજ્ઞાનિકોને અને ઈસરોને ખૂબ ખૂબ અભિનંદન આપું છું.
પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું- 1 લાખ કરોડ રૂપિયાના ફંડથી ખાનગી ક્ષેત્રમાં સંશોધનને પ્રોત્સાહન મળશે
વડા પ્રધાને કહ્યું કે ‘આજનો દિવસ વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજીની દુનિયામાં પણ એક મોટો દિવસ છે. એકવીસમી સદીમાં, વિશ્વભરના નિષ્ણાતોએ એકસાથે વિચાર મંથન કરવા અને ઉભરતા વિજ્ઞાન, ટેક્નોલોજી અને નવીનતાઓને દિશા પ્રદાન કરવાની ખૂબ જ જરૂર છે. આ જરૂરિયાતમાંથી એક વિચારનો જન્મ થયો અને આ વિચારમાંથી આ પરિષદનું વિઝન રચાયું. અમે રિસર્ચ ડેવલપમેન્ટ ઈનોવેશન સ્કીમ પણ શરૂ કરી છે અને તેના માટે 1 લાખ કરોડ રૂપિયાનું ફંડ નક્કી કરવામાં આવ્યું છે. તમને લાગતું હશે કે આ 1 લાખ કરોડ રૂપિયા માત્ર મોદી પાસે જ રહેવાના છે, એટલા માટે તમે તાળીઓ નથી પાડી રહ્યા. આ 1 લાખ કરોડ રૂપિયા તમારા (વૈજ્ઞાનિકો) માટે છે. આ તમારી ક્ષમતા વધારવા માટે છે. આ તમારા માટે નવી તકો ખોલવા માટે છે. અમારો પ્રયાસ ખાનગી ક્ષેત્રમાં પણ સંશોધન અને વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે.
ભારત ઉચ્ચ જોખમ ધરાવતા, ઉચ્ચ અસરવાળા સંશોધન પ્રોજેક્ટ્સને સમર્થન આપી રહ્યું છે
વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ જણાવ્યું હતું કે ભારત ઉચ્ચ જોખમ અને ઉચ્ચ અસરવાળા સંશોધન અને વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સને સમર્થન આપી રહ્યું છે અને વિજ્ઞાન અને ટેક્નોલોજી પાવરહાઉસ તરીકે ઉભરી આ ક્ષેત્રમાં ખાનગી રોકાણને પ્રોત્સાહન આપી રહ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે તેમની સરકારે દેશમાં નવીનતાના આધુનિક વાતાવરણને પ્રોત્સાહન આપવા માટે મહત્વપૂર્ણ સુધારા હાથ ધર્યા છે.
‘સંશોધન પાછળનો ખર્ચ એક દાયકામાં બમણો થયો છે‘
પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું, “અમારી સરકારે નાણાકીય નિયમન અને સંપાદન નીતિમાં નોંધપાત્ર સુધારા કર્યા છે. વધુમાં, અમે પ્રોટોટાઇપ્સના લેબથી બજારમાં સંક્રમણને ઝડપી બનાવવા માટે પ્રોત્સાહનો અને સપ્લાય ચેઇન ફ્રેમવર્કને સુવ્યવસ્થિત કર્યા છે.” પ્રધાનમંત્રીએ નોંધ્યું કે છેલ્લા દાયકામાં, ભારતનો સંશોધન અને વિકાસ ખર્ચ બમણો થયો છે, જે નવીનતા પ્રત્યે ભારતની પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવે છે. નોંધાયેલ પેટન્ટની સંખ્યામાં પ્રભાવશાળી 17 ગણો વધારો થયો છે. સ્ટાર્ટઅપ ક્ષેત્રમાં, ભારત વિશ્વના ત્રીજા સૌથી મોટા ઇકોસિસ્ટમ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે. પ્રધાનમંત્રીએ ઉમેર્યું કે સરકારે યુનિવર્સિટીઓમાં સંશોધન અને નવીનતાને પ્રોત્સાહન આપવા માટે અનુસંધાન રિસર્ચ ફાઉન્ડેશનની સ્થાપના કરી છે, જેનાથી વૃદ્ધિ અને વિકાસ માટે નવી તકો ઊભી થાય છે. પ્રધાનમંત્રી મોદીએ કહ્યું, “એક દાયકા પહેલા, ભારતમાં મહિલાઓ દ્વારા ફાઇલ કરાયેલ પેટન્ટની સંખ્યા વાર્ષિક 100 કરતા ઓછી હતી. આજે, આ સંખ્યા વાર્ષિક 5,000 થી વધુ થઈ ગઈ છે. ભારતમાં STEM શિક્ષણ મેળવનારાઓમાં 43% મહિલાઓ છે – જે વૈશ્વિક સરેરાશ કરતા ઘણી વધારે છે.”
