ગુજરાત હાઈકોર્ટે સુરતમાં એક ટ્રાયલ કોર્ટના બળાત્કાર અને હત્યાના ગુનામાં એક પુરુષને મૃત્યુદંડની સજા ફટકારવાના નિર્ણયને ઉલટાવી દીધો છે. હાઈકોર્ટે જણાવ્યું હતું કે આરોપીને દોષિત ઠેરવવા માટે ઉપયોગમાં લેવાયેલા ડીએનએ રિપોર્ટને વિશ્વસનીય અને નક્કર પુરાવા ગણી શકાય નહીં, કારણ કે તપાસ પ્રક્રિયામાં ગંભીર ખામીઓ જોવા મળી હતી. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે આવા કેસોમાં સજા ત્યારે જ આપી શકાય છે જ્યારે પુરાવા સંપૂર્ણપણે મજબૂત હોય અને કોઈ શંકાની બહાર હોય.
આ કેસ ઓડિશાની 14 વર્ષની સ્થળાંતરિત છોકરીનો છે, જેનો મૃતદેહ 29 જૂન, 2017 ના રોજ સુરતના ડુમસ બીચ પર મળી આવ્યો હતો. પોસ્ટમોર્ટમ રિપોર્ટમાં બહાર આવ્યું હતું કે છોકરી ગર્ભવતી હતી અને તેનું ગળું દબાવીને હત્યા કરવામાં આવી હતી. આ સનસનાટીભરી ઘટના બાદ, પોલીસે પુરાવાના આધારે તેના પિતાની ધરપકડ કરી હતી. તપાસ એજન્સીઓએ ગર્ભ અને આરોપી વચ્ચેના ડીએનએ મેચિંગને કેસનો મુખ્ય આધારસ્તંભ બનાવ્યો હતો.
કોર્ટે મૃત્યુદંડની સજા ફટકારી હતી.
જાન્યુઆરી 2020 માં, સુરતની ટ્રાયલ કોર્ટે આરોપીને ભારતીય દંડ સંહિતા અને પોક્સો એક્ટ હેઠળ દોષિત ઠેરવ્યો અને તેને મૃત્યુદંડની સજા ફટકારી. ફરિયાદ પક્ષે દાવો કર્યો હતો કે ડીએનએ મેચિંગ આ કેસમાં નિર્ણાયક પુરાવા હતા. જોકે, જ્યારે રાજ્ય સરકારે મૃત્યુદંડની પુષ્ટિ માટે હાઇકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરી, ત્યારે સમગ્ર કેસની સંપૂર્ણ પુનઃતપાસ શરૂ થઈ. ન્યાયાધીશ ઇલેશ વોરા અને આર.ટી. વાછાણીની ડિવિઝન બેન્ચે જણાવ્યું હતું કે ફરિયાદ પક્ષ તમામ આવશ્યક સંજોગોને ખાતરીકારક અને નિર્ણાયક પુરાવા સાથે સાબિત કરવામાં નિષ્ફળ ગયો છે. કોર્ટના મતે, પુરાવાઓની એક શ્રેણી રજૂ કરી શકાઈ નથી જે કોઈપણ વિરામ વિના આરોપીના અપરાધ તરફ સીધી રીતે નિર્દેશ કરે.
ફોરેન્સિક લેબમાં નમૂનાઓ પહોંચાડવામાં આશરે ૧૩ દિવસનો વિલંબ થયો હતો.
હાઈકોર્ટે ડીએનએ નમૂનાઓના સંગ્રહ અને જાળવણીમાં બેદરકારીની પણ નોંધ લીધી હતી. ચુકાદામાં જણાવાયું હતું કે પીડિતાના અજાત બાળક અને આરોપીના નમૂનાઓ ફોરેન્સિક લેબમાં પહોંચાડવામાં આશરે ૧૩ દિવસનો વિલંબ થયો હતો. વધુમાં, બરફના બોક્સમાં અત્યંત સંવેદનશીલ જૈવિક સામગ્રીનો સંગ્રહ કરવામાં ખામી હતી, જેના કારણે નમૂનાઓ દૂષિત થઈ શકે છે. આ ખામીઓને ધ્યાનમાં રાખીને, હાઈકોર્ટે ડીએનએ રિપોર્ટને નિર્ણાયક પુરાવા તરીકે સ્વીકારવાનો ઇનકાર કર્યો હતો અને ટ્રાયલ કોર્ટના નિર્ણયને ઉલટાવીને આરોપીને નિર્દોષ જાહેર કર્યો હતો.


